Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο

Τι είναι η υπνική άπνοια;

Ξυπνάτε εξαντλημένος; Ο/η σύντροφός σας παραπονιέται για το ροχαλητό σας; Ίσως ανήκετε στο 6% των ενηλίκων που πάσχουν από υπνική άπνοια1,2 - στους παχύσαρκους ενήλικες αυτός ο αριθμός είναι 77%3 - και ίσως να μη το γνωρίζετε.

Τι είναι η υπνική άπνοια;

Η υπνική άπνοια είναι μία κατάσταση κατά την οποία οι μυς του φάρυγγα στο πλάι και στο πίσω μέρος του λαιμού χαλαρώνουν τόσο πολύ κατά τη διάρκεια του ύπνου που η αναπνοή σταματά για μερικά δευτερόλεπτα. Όταν συμβαίνει αυτό, ο εγκέφαλος αντιλαμβάνεται την έλλειψη οξυγόνου στο αίμα, ξυπνά τόσο ώστε να διεγείρει τους μυς και να πάρετε βαθιά αναπνοή. Κατόπιν πέφτετε σε βαθύ ύπνο ξανά και ο κύκλος συνεχίζεται, συνήθως χωρίς να το καταλαβαίνετε.

Η έγκαιρη διάγνωση της υπνικής άπνοιας σημαίνει ότι μπορεί να αντιμετωπιστεί πριν προκαλέσει βλάβες στην υγεία, τις σχέσεις ή την εργασιακή απόδοση.

Το τελικό αποτέλεσμα της υπνικής άπνοιας είναι το ότι υποφέρετε από έλλειψη ύπνου και οξυγόνου και ξυπνάτε εξαντλημένος. Ο/η σύντροφός σας μπορεί να παραπονεθεί επίσης για το έντονο ροχαλητό σας. Μερικοί ασθενείς ίσως αποκοιμηθούν ενώ εργάζονται ή οδηγούν.

Υπάρχουν 3 τύποι υπνικής άπνοιας

  • Αποφρακτική Υπνική Άπνοια (OSA) : ο πιο κοινός τύπος κατά τον οποίο οι μυς του λαιμού κλείνουν τον αεραγωγό προκαλώντας τη διακοπή της αναπνοής.
  • Κεντρική Υπνική Άπνοια: δεν είναι τόσο συχνή όσο η αποφρακτική– ο εγκέφαλος ή το νευρικό σύστημα δε δίνουν εντολή στους μυς ελέγχου της αναπνοής ώστε να ξεκινήσει ο κύκλος της αναπνοής.
  • Μικτή Υπνική Άπνοια: συγχρόνως συμβαίνει αποφρακτική και κεντρική υπνική άπνοια.
Η περιστασιακή διακοπή της αναπνοής είναι φυσιολογική.

Όλοι κάνουν διακοπές της αναπνοής περιαστασιακά, παρ’όλα αυτά εάν συμβαίνει πάνω από 5 φορές την ώρα, πάσχετε από υπνική άπνοια. Στις βαριές περιπτώσεις, οι διακοπές της αναπνοής μπορεί να συμβούν περισσότερες από 30 φορές την ώρα.

Παράγοντες κινδύνου υπνικής άπνοιας

Ο καθένας μπορεί να πάσχει από υπνική άπνοια, ανεξαρτήτως ηλικίας, φύλου ή σωματότυπου. Έχοντας κάποιον από τους ακόλουθους παράγοντες, μπορεί κάποιος να βρίσκεται σε αυξημένο κίνδυνο 15:

  • Ηλικία: Η υπνική άπνοια εμφανίζεται σημαντικά συχνότερα σε ενήλικες άνω των 50 ετών.
  • Αρσενικό φύλο: Το Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας είναι περισσότερο κοινή ασθένεια στους άνδρες, παρά στις γυναίκες. Αυτό έχει αποδοθεί σε διαφορές σε ανατομικές και λειτουργικές ιδιότητες του ανωτέρου αεραγωγού μεταξύ τω δύο φύλων.
  • Το υπερβολικό βάρος: Ένας ενήλικας με ΔΜΜ (Δείκτη Μυϊκής Μάζας) 30 ή υψηλότερο, θεωρείται ότι είναι παχύσαρκος. Ο κίνδυνος της υπνικής άπνοιας αυξάνεται όσο μεγαλύτερο είναι το βάρος.
  • Οικογενειακό ιστορικό: Η υπνική άπνοια μπορεί να εμφανιστεί περισσότερο συχνά μεταξύ συγγενών πρώτου βαθμού. Αυτό μπορεί να είναι αποτέλεσμα είτε κληρονομικών χαρακτηριστικών, είτε παρόμοιων τρόπων ζωής.
  • Στενότητα αεραγωγού: Αν κάποιος έχει ρινική συμφόρηση, ένα ανατομικό ελάττωμα ή μια αναπνευστική αλλεργία, είναι πιο πιθανό να αναπτύξει Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας.
  • Μετά την εμμηνόπαυση: Το Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας είναι περισσότερο κοινό σε γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση.
  • Εγκυμοσύνη: To Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας αυξάνεται κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του τρίτου τριμήνου.
  • Κάπνισμα: Σχετίζεται με υψηλότερο ρίσκο ροχαλητού και ανάπτυξης του Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας.
  • Αλκοόλ: Μπορεί να αυξήσει την κατάρρευση των άνω αεραγωγών, οδηγόντας σε άπνοιες.

Ποια είναι τα συμπτώματα;

Η υπνική άπνοια έχει μεγάλο εύρος συμπτωμάτων. Ίσως πάσχετε από υπνική άπνοια εάν έχετε περισσότερα από 2-3 συμπτώματα :

  • Ροχαλητό: πολλοί ασθενείς υπνικής άπνοιας απευθύνθηκαν στον ιατρό τους επειδή το ροχαλητό τους ξυπνούσε τον/την σύντροφό τους
  • Υπνηλία: κατά τη διάρκεια της ημέρας- ορισμένοι άνθρωποι αναζητούν βοήθεια επειδή αποκοιμήθηκαν ενώ οδηγούσαν ή εργαζόντουσαν.
  • Έλλειψη προσοχής
  • Κατάθλιψη, εκνευρισμός, κακή διάθεση6,7
  • Μειωμένη σεξουαλική διάθεση ή στυτική δυσλειτουργία
  • Συχνοουρία
  • Εφιάλτες
Sleep apnea
Υπνική Άπνοια

Επιπτώσεις του Συνδρόμου Υπνικής Άπνοιας

Οι άνθρωποι που πάσχουν από το Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας συχνά υποφέρουν κι από άλλες νόσους που σχετίζονται και πιθανώς προκαλούνται από την υπνική άπνοια.

Αντιμετωπίζωντας την υπνική άπνοια, μπορείτε να μειώσετε τη βαρύτητα ή/και το ρίσκο των παρακάτω νόσων:

  • Υπέρταση16: Αν κάποιος πάσχει από Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας, είναι πιο πιθανό να έχει υψηλή αρτηριακή πίεση. Λάβετε υπ’όψιν ότι το 30% των υπερτασικών ασθενών πάσχουν από Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας  και το 50% των ασθενών που πάσχουν από ΣΑΥ έχουν υπέρταση.
  • Καρδιαγγειακή νόσος16: Το Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα με τον καρδιακό ρυθμό και μπορεί να προκαλέσει καρδιακή αρρυθμία (κολπική μαρμαρυγή) και βραδυκαρδία.
  • Έμφραγμα16: η υπνική άπνοια μπορεί να οδηγήσει σε στεφανιαία νόσο και μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα το έμφραγμα. Αν το Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας παραμείνει χωρίς θεραπεία, ο κίδυνος της καρδιακής προσβολής διπλασιάζεται. Γνώριζετε πως το 70% των ασθενών, οι οποίοι έχουν εισαχθεί στο νοσοκομείο με στεφανιαία νόσο, έχουν διαγνωσθεί με υπνική άπνοια;
  • Εγκεφαλικό επεισόδιο17: Το Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας συσχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου στην μέση ηλικία και σε γηραιότερους ενήλικες, ειδικά σε άνδρες.
  • Διαβήτης τύπου 2 15: φαρμακευτικές έρευνες έχουν επιβεβαιώσει τη συσχέτιση μεταξύ υπνικής άπνοιας και διαβήτη τύπου 2. Το 40% των ασθενών, οι οποίοι νοσούν απο Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας, πάσχουν και από διαβήτη τύπου 2.

Παραπομπές:

  1. Chronic respiratory diseases, The World Health Organizaton,   www.who.int/gard/publications/chronic_respiratory_diseases.pdf  viewed 21 May 2015
  2. Reawakening Australia: the economic cost of sleep disorders in Australia, 2010, A report for the Sleep Health Foundation by Deloitte Access Economics© 2011 Deloitte Access Economics Pty Ltd  http://www.sleephealthfoundation.org.au/pdfs/news/Reawakening%20Australi...
  3. O’Keefe, et.al., Evidence supporting routine Polysomnography before bariatric surgery, inObesity Surgery, January 2014
  4. Hargenset TA, Kaleth AS, Edwards ES, and Butner KL (2013). Association between sleep disorders, obesity, and exercise: a review. Nat Sci Sleep. 5: 27-35.
  5. Young, T., Palta, M., Dempsey, J., Skatrud, J., Weber, S., & Safwan, B. (1993). The occurrence of sleep-disordered breathing amount middle-aged adults. The New England Journal of Medicine. 328, 1230-1235.
  6. Paul E. Peppard; Mariana Szklo-Coxe; K. Mae Hla; Terry Young (2006). Longitudinal Association of Sleep-Related Breathing Disorder and Depression. Arch Intern Med. 2006;166(16):1709-1715.
  7. Anne G. Wheaton; Geraldine S. Perry; Daniel P. Chapman; Janet B. Croft. Sleep Disordered Breathing and Depression among U.S. Adults: National Health and Nutrition Examination Survey, 2005-2008
  8. Young, T., Peppard, P.E., & Gottlieb, D.J. (2002). Epidemiology of obstructive sleep apnea: a population health perspective. Am. J. Respir. Crit. Care Med, 165, 1217-1239
  9. Young T. et al (2008): Sleep Disordered Breathing and Mortality: Eighteen-Year Follow-up of the Wisconsin Sleep Cohort
  10. Peppard PE, Young T, Palta M, Skatrud J (2000): Prospective study of the association between sleep-disordered breathing and hypertension. NEJM 342(19): 1378-1384
  11. Dincer HE, O’Neill W (2006): Deleterious effects of sleep-disordered breathing on the heart and vascular system. Respiration 73(1): 124-130
  12. Meslier N, Gagnadoux F, Giraud P, Person C, Ouksel H, Urban T, Racineux JL (2003): Impaired glucose-insulin metabolism in males with obstructive sleep apnoea syndrome. Eur Respir J 22(1): 156-160
  13. Bottini P, Dottorini ML, Cristina Cordoni M, Casucci G, Tantucci C (2003): Sleep-disordered breathing in nonobese diabetic subjects with autonomic neuropathy. Eur Respir J 22: 654- 660
  14. Elmasry A, Lindberg E, Berne C, Janson C, Gislason T, Awad Tageldin M, Boman G (2001): Sleep-disordered breathing and glucose metabolism in hypertensive men: a population-based study. J Intern Med 249(2): 153-161
  15. Sleep breathing disorders – European Respiratory Society WhiteBook (chapter 23)
  16. The World Health Organization. Chronic respiratory diseases www.who.int/gard/publications/chronic_respiratory_diseases.pdf viewed 05/21/2015
  17. Obstructive Sleep Apnea – A guide for GPs – British Lung Foundation (NHS)

Χρειάζεστε βοήθεια;

210 6720400